Spis inwentarza i oszacowanie masy upadłości
Zgodnie z art. 306. Prawa upadłościowego po ogłoszeniu upadłości syndyk niezwłocznie przystępuje do spisu inwentarza i oszacowania masy upadłości, które następnie składa sędziemu komisarzowi w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia upadłości a w przypadku niemożności jego złożenia sprawozdanie ogólnie o stanie upadłości.
Wycena nieruchomości lub przedsiębiorstwa upadłego
Zgodnie z art. 319 Praw upadłościowego przy sporządzaniu spisu inwentarza i oszacowania masy upadłości, biegły wybrany przez syndyka sporządza opis i oszacowanie przedsiębiorstwa/nieruchomości upadłego.
Opis przedsiębiorstwa powinien określać w szczególności:
W oszacowaniu należy odrębnie podać wartość przedsiębiorstwa w całości oraz jego zorganizowanych części, jeżeli mogą być wydzielone do sprzedaży.
Jeżeli składniki przedsiębiorstwa obciążone są hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym, hipoteką morską lub innymi prawami i skutkami ujawnienia praw i roszczeń osobistych , w oszacowaniu należy oddzielnie podać:
Zarzuty na opis i oszacowanie wnosi się w terminie tygodnia od dnia obwieszczenia o ich przekazaniu sędziemu-komisarzowi. Zarzuty rozpoznaje sędzia-komisarz. W przypadku wątpliwości co do rzetelności lub poprawności opisu i oszacowania, sędzia-komisarz wskazuje biegłego do sporządzenia nowego opisu i oszacowania.
Najczęstsze cele wyceny w toku postępowań upadłościowych
Do najczęstszych celów wyceny w toku postępowań upadłościowych zgodnie z ustawą prawo upadłościowe należą:
Z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje się masą upadłości, która służy zaspokojeniu wierzycieli upadłego.
Po zakończeniu ustalania składu masy upadłości syndyk składa spis inwentarza, który obejmuje raporty ze sporządzonych według stanu na dzień ogłoszenia upadłości spisów objętych przez syndyka:
Wraz ze spisem inwentarza dokonuje się oszacowania majątku wchodzącego do masy upadłości.
Skutki sprzedaży w postepowaniu upadłościowym
Zgodnie z art. 313. Prawa upadłościowego sprzedaż dokonana w postępowaniu upadłościowym ma skutki sprzedaży egzekucyjnej. Sprzedaż nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, spółdzielczego własnościowego praw do lokalu i statku morskiego wpisanego do rejestru okrętowego powoduje wygaśniecie praw i roszczeń osobistych ujawnionych przez wpis do księgo wieczystej albo nieujawnionych w ten sposób, lecz zgłoszonych syndykowi w terminie określonym w art. 51. Ust. 1. pkt. 5. W miejsce prawa, które wygasło, uprawniony nabywa prawo do zaspokojenia wartości wygasłego prawa z ceny uzyskanej ze sprzedaży obciążonej nieruchomości. Pozostają w mocy bez potrącania ich wartości z ceny nabycia służebność drogi koniecznej, służebność przesyłu oraz służebność ustanowiona w związku z przekroczeniem granicy przy wznoszeniu budowli lub innego urządzenia. Użytkowanie oraz prawa dożytkownika pozostają w mocy, jeżeli przysługuje im pierwszeństwo przed wszystkimi hipotekami lub jeżeli nieruchomość nie jest hipotekami obciążona albo jeżeli wartość użytkowania i praw dożywotnika znajduje pełne pokrycie w cenie nabycia. Jednakże w tym ostatnim wypadku wartość tych praw będzie zaliczona na cenę nabycia.
Do sprzedaży ułamkowej części nieruchomości odpowiednie zastosowanie mają przepisy art. 1004, art. 1005, art. 1007, art. 1009, art. 1012 i art. 1013 Kodeksupostępowania cywilnego.
Zgodnie z art. 36. Prawa upadłościowego po złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości sąd na wniosek albo z urzędu może dokonać zabezpieczenia majątku dłużnika.
Zgodnie z art. 38. Prawa upadłościowego Sąd może zabezpieczyć majątek dłużnika przez ustanowienie tymczasowego nadzorcy sądowego. Sąd może zobowiązać tymczasowego nadzorcę sądowego do złożenia w wyznaczonym terminie sprawozdania obejmującego w szczególności informacje na temat stanu finansowego dłużnika, rodzaju i wartości jego majątku oraz przewidywanych kosztów postępowania upadłościowego.
Zgodnie z art. 56a ust.1. Prawa upadłościowego w postępowaniu o ogłoszenie upadłości uczestnik postępowania może złożyć wniosek o zatwierdzenie warunków sprzedaży przedsiębiorstwa dłużnika lub jego zorganizowanej części lub składników majątkowych stanowiących znaczna część przedsiębiorstwa na rzecz nabywcy.
Więcej informacji odnoszących się do kwestii przygotowanej likwidacji znajdą Państwo w wycena pre-pack.
Zgodnie z art. 77. Prawa upadłościowego czynności prawne upadłego dotyczące mienia wchodzącego do masy upadłości są nieważne. Na wniosek osoby trzeciej sędzia-komisarz może nakazać zwrot na jej rzecz z masy upadłości jej świadczenia wzajemnego, które osoba ta świadczyła w związku z dokonaniem przez nią z upadłym czynności prawnej, o której mowa w ust. 1. Do zwrotu tego świadczenia stosuje się odpowiednio przepisy o nienależnym świadczeniu.
Zgodnie z art. 119. Prawa upadłościowego jeżeli do spadku otwartego po dniu ogłoszenia upadłości powołany zostaje upadły, spadek wchodzi do masy upadłości i spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza.
Zgodnie z art. 127 Prawa upadłościowego bezskuteczne w stosunku do masy upadłości są czynności prawne dokonane przez upadłego w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, którymi rozporządził on swoim majątkiem, jeżeli dokonane zostały nieodpłatnie albo odpłatnie, ale wartość świadczenia upadłego przewyższa w rażącym stopniu wartość świadczenia otrzymanego przez upadłego lub zastrzeżonego dla upadłego lub osoby trzeciej.
Zgodnie z art. 134. Prawa upadłościowego jeżeli czynność upadłego jest bezskuteczna z mocy prawa lub została uznana za bezskuteczną, to, co wskutek tej czynności ubyło z majątku upadłego lub do niego nie weszło, podlega przekazaniu do masy upadłości, a jeżeli przekazanie w naturze jest niemożliwe, do masy upadłości wpłaca się równowartość w pieniądzu. Za zgodą sędziego-komisarza druga strona czynności może zwolnić się z obowiązku przekazania do masy upadłości tego, co wskutek tej czynności z majątku upadłego ubyło, przez zapłatę różnicy między wartością rynkową świadczenia dłużnika z dnia zawarcia umowy, a wartością świadczenia otrzymanego przez dłużnika.
Wykonawcy wyceny na potrzeby postępowań upadłościowych
Biegłego do sporządzenia opisu i oszacowania co do zasady wybiera Syndyk. Jeśli przedmiotem opisu i oszacowania jest nieruchomość wybór podyktowany jest przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 150 ustawy o gospodarce nieruchomościami określenia wartości nieruchomości dokonują rzeczoznawcy majątkowi.
Jeśli przedmiotem opisu i oszacowania jest przedsiębiorstwo w Prawie upadłościowym brak jest bliższego uregulowania co do osoby wyceniającego. W Polsce wyceny przedsiębiorstw w odróżnieniu od wycen nieruchomości, które mogą sporządzać wyłącznie uprawnieni rzeczoznawcy majątkowi, nie są licencjonowane ani certyfikowane. Osoby zajmujące się wyceną przedsiębiorstw określa się mianem biegłych wyceny przedsiębiorstw, istnieje jednak licencja doradcy inwestycyjnego nadawana przez Komisję Nadzoru Finansowego, a Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych są ustawowo zobowiązane zatrudniać osoby z licencją doradcy inwestycyjnego do zarządzania funduszami inwestycyjnymi oraz wykonywania czynności doradztwa inwestycyjnego. Aby uzyskać licencję doradcy inwestycyjnego na egzaminie należy wykazać się praktyczną znajomością metod szacowania zarówno przedsiębiorstw jak i papierów wartościowych (akcji, obligacji), czy instrumentów finansowych (futures, opcje, swapy).
Metodologia wyceny
Przepisy prawa upadłościowego nie określają zasad wyboru metodologii wyceny. Decyzja w tym zakresie należy do wyceniającego, który zobowiązany jest kierować się odpowiednimi przepisami.
W przypadku wyceny nieruchomości zastosowanie ma art. 154. Ust. 1. Ustawy o gospodarce nieruchomościami zgodnie z treścią którego wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych.
W przypadku wyceny przedsiębiorstw lub ich zorganizowanych części brak jest unormowań prawnych w tym zakresie. Biegły wyceny przedsiębiorstw stosując zasady dobrej praktyki zawodowej w zakresie wyceny przedsiębiorstw powinien przyjąć Standardy Zawodowe Polskiej Federacji Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych – Ogólne Zasady Wyceny Przedsiębiorstw.
Specyfika wycen na potrzeby postępowań upadłościowych (korekty i współczynniki)
W przypadku wycen na potrzeby postępowań upadłościowych zasadne jest stosowanie korekty wartości rynkowej nieruchomości lub przedsiębiorstwa i oszacowanie wartości dla wymuszonej sprzedaży z uwagi na konieczność szybkiej sprzedaży.
Definicja wartości dla wymuszonej sprzedaży zgodnie z Powszechnymi Krajowymi Zasadami Wyceny, Krajowy Standard Wyceny Podstawowy Nr 2 (KSWP 2) to „kwota pieniężna, którą można otrzymać z tytułu sprzedaży nieruchomości w okolicznościach, w których sprzedający znajduje się pod presją konieczności sprzedaży”.
Natomiast zgodnie z Europejskimi Standardami Wyceny (ESW 1. Wartość rynkowa):
Wartość nieruchomości dla wymuszonej sprzedaży to wartość, którą można otrzymać za nieruchomość w sytuacji,
gdy z jakichkolwiek przyczyn zbywca podlega ograniczeniom wymagającym zbycia nieruchomości (sprzedający
jest zmuszony do sprzedaży, jest zdesperowany, aby ją sprzedać lub nałożony został na niego ścisły termin
sprzedaży – najczęściej zbyt krótki, aby umożliwić odpowiednio długą ekspozycję nieruchomości na rynku
w celu zagwarantowania wyboru najlepszych ofert.”
Każda sytuacja wymagająca wyceny jest inna, dlatego zawsze staramy się indywidualnie
podchodzić do potrzeb Klientów. Zapraszamy do kontaktu. W bezpośredniej rozmowie ustalimy
potrzeby i koszty sporządzenia wyceny.
